އިސްލާމްދީނުގައި ކައްވަޅު ނުވަތަ ގަބުރުގެ ޙަޔާތަކީ އިންސާނާގެ އާޚިރަތުގެ ދަތުރުގެ ފުރަތަމަ މަރުޙަލާއެވެ. މަރުވުމަށްފަހު އިންސާނާ ގަބުރަށް ވައްދާ ހިނދު، އޭނާއާ ސުވާލުކުރުމަށް ދެ މަލާއިކަތުން ވަޑައިގަންނަވާނެކަން ޞައްޙަ ޙަދީޘްތަކުން އެނގެއެވެ. މި މަލާއިކަތުންނަކީ މުންކަރާއި ނަކީރުއެވެ.
ބަރާއު ބިން ޢާޒިބް (ރަޟިޔަﷲ ޢަންހު) ރިވާކުރެއްވި ދިގު ޙަދީޘެއްގައި ރަސޫލުﷲ (ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ) ވިދާޅުވިއެވެ: "ދެން ދެ މަލާއިކަތުން އޭނާގެ ގާތަށް ވަޑައިގަނެ އޭނާ އިށީންދެ އިންނަ ގޮތަށް ބައިންދަވައެވެ. އަދި އެބޭކަލުން އޭނާއާ ސުވާލުކުރައްވައެވެ..."
މި ޙަދީޘްގައި ބަޔާންވެގެންވާ ގޮތުން، ގަބުރުގައި ކުރެވޭ ތިން ސުވާލަކީ:
1. "ތިބާގެ ރައްބަކީ ކާކުހެއްޔެވެ؟"
މި ސުވާލަކީ އިންސާނާގެ ތައުޙީދާ ގުޅޭ ސުވާލެކެވެ. މުއުމިނު މީހާ މި ސުވާލަށް ޖަވާބުދޭނީ "ﷲއެވެ." މިފަދައިންނެވެ.
2. "ތިބާގެ ދީނަކީ ކޮބައިހެއްޔެވެ؟"
މި ސުވާލަކީ އިންސާނާ ޢަމަލުކުރި ދީނާ ގުޅޭ ސުވާލެކެވެ. މުއުމިނު މީހާ މި ސުވާލަށް ޖަވާބުދޭނީ "އަހަރެންގެ ދީނަކީ އިސްލާމްދީނެވެ." މިފަދައިންނެވެ.
3. "ތިބާގެ ނަބިއްޔަކީ ކާކުހެއްޔެވެ؟"
މި ސުވާލަކީ އިންސާނާ އީމާންވި ނަބިއްޔާއާ ގުޅޭ ސުވާލެކެވެ. މުއުމިނު މީހާ މި ސުވާލަށް ޖަވާބުދޭނީ "އެއީ ﷲގެ ރަސޫލާ (ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ) އެވެ" މިފަދައިންނެވެ.
މި ތިން ސުވާލަކީ އިންސާނާގެ އީމާންކަމާއި ޢަޤީދާއާ ސީދާ ގުޅުންހުރި ސުވާލުތަކެކެވެ. މުއުމިނުންނަށް މި ސުވާލުތަކަށް ފަސޭހަކަމާއެކު ޖަވާބުދެވޭނެއެވެ. އެހެނަސް ކާފިރުންނަށް މި ސުވާލުތަކަށް ޖަވާބުދޭން ނޭނގި، "އަހޫ، އަހޫ، އަހަރެންނަކަށް ނޭނގެއެވެ." މިފަދައިން ބުނާނެކަން ޙަދީޘްގައި ބަޔާންވެގެންވެއެވެ.
ކައްވަޅުގައި ކުރެވޭ މި ސުވާލުތަކަށް މުއުމިނުން ރަނގަޅަށް ޖަވާބުދިނުމުން، އެމީހުންނަށް ކައްވަޅުގެ ނިޢުމަތް ލިބޭނެއެވެ. އެމީހުންގެ ކައްވަޅު ފުޅާވެ، ސުވަރުގޭގެ މީރުވަސް އެމީހުންނަށް ލިބޭނެއެވެ. އަދި އެމީހުންނަށް ސުވަރުގެއިން އެނދެއް ތައްޔާރުކުރެވި، ސުވަރުގެއަށް ދާން ދޮރެއް ހުޅުވައިދެވޭނެއެވެ. އެހެނަސް ކާފިރުންނަށް ކައްވަޅުގެ ޢަޛާބު ލިބޭނެއެވެ. އެމީހުންގެ ގަބުރު ހަނިވެ، ނަރަކައިގެ ހޫނުކަމާއި ގަދަ ވައި އެމީހުންނަށް އާދެއެވެ. އަދި އެމީހުންނަށް ނަރަކައިން އެނދެއް ތައްޔާރުކުރެވި، ނަރަކައަށް ދާން ދޮރެއް ހުޅުވައިދެވޭނެއެވެ.
މި ޙަދީޘުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ދަސްވާ މުހިންމު ފިލާވަޅުތަކެއްވެއެވެ:
- ކައްވަޅުގެގެ ޙަޔާތަކީ ޙައްޤު އެއްޗެކެވެ. އަދި އެއީ އާޚިރަތުގެ ފުރަތަމަ މަރުޙަލާއެވެ.
- އިންސާނާގެ އީމާންކަމާއި ޢަޤީދާގެ މުހިންމުކަން އިތުރަށް ހާމަވެގެންދެއެވެ. ކައްވަޅުގައި ކުރެވޭ ސުވާލުތަކަކީ މި ދެކަމާ ގުޅުންހުރި ސުވާލުތަކެކެވެ.
- މުއުމިނުންނަށް ގަބުރުގެ ނިޢުމަތް ލިބޭނެކަމާއި، ކާފިރުންނަށް ކައްވަޅުގެ ޢަޛާބު ލިބޭނެކަން އެނގެއެވެ. މިއީ އަޅުގަނޑުމެން ދުނިޔޭގައި ހެޔޮ ޢަމަލުތައް ކުރުމަށް ބާރުއަޅާ ކަމެކެވެ.
- އިންސާނާ މަރުވުމަށްފަހުގައިވެސް އޭނާގެ ޢަމަލުތަކުގެ ނަތީޖާ ފެންނާނެކަން އެނގެއެވެ. މުއުމިނުންނަށް އެމީހުންގެ ހެޔޮ ޢަމަލުތައް ރީތި ސިފައެއްގައި ފެނި، އުފާވެރި ޚަބަރު ގެނެސްދޭނެއެވެ. އެހެނަސް ކާފިރުންނަށް އެމީހުންގެ ނުބައި ޢަމަލުތައް ހުތުރު ސިފައެއްގައި ފެނި، ނުބައި ޚަބަރު ގެނެސްދޭނެއެވެ.
- މި ޙަދީޘުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެނގެނީ ކައްވަޅުގައި ކުރެވޭ ސުވާލުތަކަށް ޖަވާބުދިނުމަށް ތައްޔާރުވާން ޖެހޭކަމެވެ. މިކަމަށްޓަކައި އަޅުގަނޑުމެން ދުނިޔޭގައި ތިބޭއިރު އީމާންކަން ވަރުގަދަކޮށް، ޢަޤީދާ ރަނގަޅުކުރަން ޖެހެއެވެ.
އެހެންކަމުން، ކައްވަޅުގައި ކުރެވޭ މި ތިން ސުވާލަކީ އަޅުގަނޑުމެންގެ އީމާންކަމާއި ޢަޤީދާގެ އަސާސް ދައްކުވައިދޭ ސުވާލުތަކެކެވެ. އަޅުގަނޑުމެން ކޮންމެ މީހަކުވެސް މި ސުވާލުތަކަށް ޖަވާބުދޭން ޖެހޭނެއެވެ. އެހެންކަމުން، އަހަރެމެން ދުނިޔޭގައި ތިބޭއިރު މި ސުވާލުތަކަށް ރަނގަޅަށް ޖަވާބުދެވޭނެ ގޮތަށް އަހަރަމެންގެ އީމާންކަމާއި ޢަޤީދާ ބައްޓަންކުރަން ޖެހެއެވެ. އަދި ހެޔޮ ޢަމަލުތައް ގިނަކޮށް، ﷲގެ ރުހިވޮޑިގަތުން ހޯދުމަށް މަސައްކަތްކުރަން ޖެހެއެވެ. މިގޮތުން ޢަމަލުކޮށްފިނަމަ، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ތިބާގެ ކައްވަޅުގެ ނިޢުމަތް ލިބި، އާޚިރަތުގައި ކާމިޔާބު ލިބޭނެކަން ޝައްކެއްވެސް ނެތެވެ.
