އިސްލާމީ ތާރީޚުގައި ވަރަށް މަޝްހޫރު ވާޤިޢާއެއް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފެންނަން އެބައޮތެވެ. އެއީ އިމާމް މާލިކުގެފާނުގެ ޒަމާނުގައި މަދީނާގައި ހިނގި ހާދިސާއެކެވެ.

މި ހާދިސާގައި ބަޔާންވެގެންވަނީ މަދީނާގައި އުޅުނު އަންހެނެއްގެ ވާހަކައެވެ. މި އަންހެންމީހާ މަރުވުމުން، ކަށުކަމާކެމީގެ ކަންތަކުގައި އުޅޭ އަންހެނަކު މައްޔިތާ ހިނެވުމުގެ ކަންތަކާ ހަވާލުވިއެވެ. މައްޔިތާގެ ހަށިގަނޑު މޭޒެއްގެ މަތީގައި ބާއްވައި، ފެން އަޅަމުން ދޮންނަމުން ދިޔައެވެ. ނަމަވެމަވެސް މައްޔިތާގެ ލަދުވެތި ގުނަވަނާ ހަމައަށް ދެވުމުން، އެ އަންހެންމީހާ ކުރި ޢަމަލަކީ އިސްލާމްދީނުގައި ވަރަށް ބޮޑަށް މަނާކުރެވިފައިވާ ކަމެކެވެ.

އެ އަންހެންމީހާ ބުންޏެވެ، "މީނާ އަކީ އެވެނި މިވެނި މީހަކާއެކު އެތައް ފަހަރަކު ޒިނޭކޮށްފައިވާ މީހެކެވެ." މިހެން ބުނުމާއެކު، އޭނާގެ އަތް މައްޔިތާގެ ހަށިގަނޑުގައި ތަތްވެގެން ދިޔައެވެ. އުޅެއުޅެ އޭނާގެ އަތް މައްޔިތާގެ ހަށިގަނޑާ ވަކިކުރެވޭ ގޮތެއް ނުވިއެވެ. މި މުޞީބާތުން ސަލާމަތްވާން އޭނާ ވަރަށް ބޮޑަށް މަސައްކަތް ކުރިއެވެ. ނަމަވެސް އެކަން ވާގޮތް ނުވިއެވެ.

މި ހާދިސާ މީސްތަކުންނަށް އެނގުމުން، އެކި ގޮތްގޮތަށް ޚިޔާލު ފާޅުކުރަން ފެށިއެވެ. ބައެއް މީހުން ބުނަން ފެށީ އެ އަންހެންމީހާގެ އަތް ބުރިކޮށްފައި މަރުވެފައިވާ މީހާއާ އެކު ވަޅުލަންވީ ކަމަށެވެ. އަނެއްބައި މީހުން ބުނަން ފެށީ މައްޔިތާގެ ހަށިގަނޑުން ބައެއް ބުރިކޮށްފައި އަތް ސަލާމަތް ކުރަންވީ ކަމަށެވެ.

މި މައްސަލަ ޙައްލު ނުވެ ދުވަސްތަކެއް ފާއިތުވެގެން ދިޔައެވެ. މައްޔިތާގެ ހަށިގަނޑު ކުނިވެ ނުބައިވަސް ދުވަން ފެށުމުން، އިމާމް މާލިކުގެފާނާ ހަމައަށް މި މައްސަލަ ގެންދެވުނެވެ. އެކަލޭގެފާނު އެތަނަށް ވަޑައިގެން، އެ އަންހެންމީހާއާ ސުވާލުކުރެއްވިއެވެ. އޭނާ ކަންތައްވީ ގޮތް އިމާމު މާލިކުގެފާނަށް ކިޔައި ދިނެވެ. އަދި މައްޔިތާގެ ބޮލުގައި ޒިނޭގެ ތުހުމަތު އެޅުވި ކަމަށް އިޢުތިރާފްވިއެވެ.

އިމާމު މާލިކުގެފާނު އޭނާއާ ކުރެއްވި ސުވާލުތަކުން އެނގުނީ މި ތުހުމަތު ސާބިތުކޮށްދޭނެ އެއްވެސް ހެއްކެއް ނެތްކަމެވެ. އަދި މަރުވެފައިވާ އަންހެންމީހާ ދިރިހުރިއިރު އެފަދަ އެއްވެސް ވާހަކައެއް ދައްކާފައި ނުވާކަމެވެ. އެހެންކަމުން، އިމާމު މާލިކުގެފާނު ހުކުމް ކުރެއްވީ، މައްޔިތާގެ ބޮލުގައި ޒިނޭގެ ތުހުމަތު އެޅުވިކަމަށްޓަކައި އެ އަންހެންމީހާ ގައިގައި 80 އެތިފަހަރުން ހައްދު ޖެހުމަށެވެ. ފަހެ އޭނާ ގައިގައި ޙައްދުޖެހުމުން މައްޔިތާގެ ހަށިގަނޑުން އަތް ނައްޓިއްޖެއެވެ.

މި ހާދިސާއިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވަރަށް ގިނަ ފިލާވަޅުތަކެއް ލިބިގަނެވެއެވެ. އޭގެ ތެރެއިން މުހިންމު ބައެއް ނުކުތާތައް:

1. މުސްލިމުންގެ ޢިއްޒަތާއި ޤަދަރު ރައްކާތެރިކުރުން: އިސްލާމްދީނުގައި މުސްލިމުންގެ ޢިއްޒަތާއި ޤަދަރު ވަރަށް މަތިވެރި ދަރަޖައެއްގައި ބެހެއްޓިފައިވެއެވެ. އެހެންކަމުން، އެހެން މީހުންގެ ބޮލުގައި ތުހުމަތު އެޅުވުމަކީ ވަރަށް ބޮޑު ފާފައެކެވެ.
2. މަރުވެފައިވާ މީހުންގެ ޙުރުމަތް: މަރުވެފައިވާ މީހުންގެ ޙުރުމަތް ރައްކާތެރިކުރުމަކީ އިސްލާމްދީނުގައި ވައި ވަރަށް ބޮޑަށް އަހައްމިއްޔަތުކަން ދެވިފައިވާ ކަމެކެވެ. އެހެންކަމުން، މަރުވެފައިވާ މީހެއްގެ ބޮލުގައި ތުހުމަތު އެޅުވުމަކީ ވަރަށް ބޮޑު ކުށެކެވެ.
3. ޤަޛްފުގެ ޙައްދު: މި ހާދިސާއިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފެންނަނީ ޤަޛްފުގެ ޙައްދުގެ މުހިންމުކަމެވެ. ހެކި ނެތި އެހެން މީހެއްގެ ބޮލުގައި ޒިނޭގެ ތުހުމަތު އެޅުވުމަކީ އިސްލާމްދީނުގައި ވަރަށް ބޮޑު ކުށެކެވެ.
4. ތައުބާގެ މުހިންމުކަން: މި ހާދިސާއިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފެންނަނީ ތައުބާގެ މުހިންމުކަމެވެ. އެ އަންހެންމީހާ ކުރި ކުށަށް އިޢުތިރާފްވެ، އޭގެ އަދަބު ލިބުމުން އޭނާގެ އަތް މައްޔިތާގެ ހަށިގަނޑުން ނައްޓައިގެން ދިޔައެވެ.
5. ޢިލްމުވެރިންގެ މުހިންމުކަން: މި ހާދިސާއިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފެންނަނީ ޢިލްމުވެރިންގެ މުހިންމުކަމެވެ. އިމާމު މާލިކުގެފާނުގެ ޙިކުމަތްތެރި ނިންމުމުގެ ސަބަބުން މި މައްސަލައަށް ޙައްލެއް ލިބުނެވެ.

މި ހާދިސާއިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ލިބޭ އެންމެ ބޮޑު ޢިބްރަތަކީ އެހެން މީހުންގެ ބޮލުގައި ތުހުމަތު އެޅުވުމުގެ ނުރައްކާތެރިކަމެވެ. އަދި މަރުވެފައިވާ މީހުންގެ ޙުރުމަތް ރައްކާތެރިކުރުމުގެ މުހިންމުކަމެވެ. އަޅުގަނޑުމެން އަބަދުވެސް އެހެން މީހުންނާ މެދު ހެޔޮ ގުމާނު ކުރަން ޖެހެއެވެ. އަދި ހެކި ނެތި އެއްވެސް މީހެއްގެ ބޮލުގައި ތުހުމަތު އަޅުވައިގެން ނުވާނެއެވެ. މިއީ އިސްލާމްދީނުގެ މާތް އުޞޫލުތަކެވެ.