ދިވެހިރާއްޖެއަކީ ކުދި ޖަޒީރާ ގައުމުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ، ބޮޑުތަނުން ފަތުރުވެރިކަމަށް ބަރޯސާވެފައިވާ ގައުމެކެވެ. މީގެ އިތުރުން މަސްވެރިކަމާއި ހިދުމަތްދިނުމުގެ ދާއިރާތަކަކީ އިގްތިސާދުގެ މައިނާރުތަކެވެ. ރާއްޖެއަކީ އިމްޕޯޓަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ބަރޯސާވާ، ބިމުގެ ދަތިކަން އޮތް، އަދި މޫސުމީ ބަދަލުތަކުގެ ނުރައްކާ ބޮޑު ގައުމެކެވެ. ދައުލަތަށް ލިބޭ ބޭރު ފައިސާގެ އާމްދަނީ އާއި ޓެކުހުގެ ބޮޑު ބައެއް ހިއްސާކުރަނީ ފަތުރުވެރިކަމުގެ ޓީ.ޖީ.އެސް.ޓީ ފަދަ ޓެކްސްތަކުންނެވެ. ކޯވިޑް-19 އަށްފަހު އިޤްތިޞާދު އަލުން ހަމައަކަށް އެޅެން ފެށި ނަމަވެސް، މި ސަރުކާރުން ވެރިކަމާ ޙަވާލުވިއިރު އޮތީ ދަރަނީގެ ބޮޑު ބުރައަކާއި ބޭރު ފައިސާގެ ރިޒާވް އިންތިހާއަށް ދަށްވެފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައެވެ.
ކުރީ ސަރުކާރުން ވާރުތަވި ގޮންޖެހުންތައް
2023 ވަނަ އަހަރުގެ ފަހުކޮޅު، ރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސާލިހުގެ ސަރުކާރު ނިމުނުއިރު ދައުލަތުގެ ދަރަނި ހުރީ ޖީ.ޑީ.ޕީގެ ގާތްގަނޑަކަށް 120 އިންސައްތައަށް ވުރެ މަތީގައެވެ. ބަޖެޓު ޑެފިސިޓް ޖީ.ޑީ.ޕީގެ ގާތްގަނޑަކަށް 10.5 އިންސައްތައިގައި ހުރިއިރު، ރަސްމީ ރިޒާވް ހުރީ އެންމެ 590 މިލިއަން ޑޮލަރުގައެވެ (މީގެ ތެރެއިން ބޭނުންކުރެވޭ ރިޒާވް ހުރީ ނުރައްކާތެރި މިންވަރަކަށް ދަށުގައެވެ). އަދި 2023 ގައި އިގްތިސާދީ ކުރިއެރުން ވަނީ 4.9 އިންސައްތައަށް ދަށަށް ގޮސްފައެވެ. ކަޅު ބާޒާރުގައި ޑޮލަރުގެ އަގު އިންތިހާއަށް އުފުލި، ބޭރުގެ ދަރަނިތައް (ހާއްސަކޮށް ސުކޫކް ފަދަ ބޮޑެތި އިލްތިޒާމުތައް) އަދާނުކުރެވި ޑިފޯލްޓަކަށް ހިނގައިދާނެކަމުގެ ބިރު އޮތެވެ. ރައީސް މުއިއްޒުގެ ސަރުކާރުން ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި އިގްތިސާދު އޮތީ މާލީ ފުން އަނދަވަޅެއްގެ ތުންފަތްމަތީގައެވެ.
Advertisement
ރައީސް މުއިއްޒުގެ ވެރިކަމުގައި އިގްތިސާދީ މުހިންމު ކާމިޔާބީތައް
- ޖީ.ޑީ.ޕީގެ ކުރިއެރުން
ސަރުކާރު ބަދަލުވުމުގެ މަރުޙަލާގެ ތެރޭގައި 2024 ވަނަ އަހަރު ހަގީގީ ޖީ.ޑީ.ޕީ 3.5 އިންސައްތައިގައި މަޑުޖެހިފައި އޮތް ނަމަވެސް، 2025 ވަނަ އަހަރު މި ނިސްބަތް ވަނީ 6.3 އިންސައްތައަށް ކުރިއަރައިފައެވެ. މިއީ ފަތުރުވެރިކަމާއި މަސްވެރިކަމުގެ ސިނާއަތަށް އައި ދިރުމުގެ ނަތީޖާއެވެ. ނޮމިނަލް ޖީ.ޑީ.ޕީ ވަނީ ރެކޯޑު މިންވަރަކަށް، އެއީ 116–119 ބިލިއަން ދިވެހި ރުފިޔާއަށް އަރައިފައެވެ. އަދި ބޮލަކަށް ޖެހޭ އާމްދަނީ ވަނީ 12,300 އާއި 13,300 އެމެރިކާ ޑޮލަރާ ދެމެދުގެ މިންވަރަކަށް އުފުލިފައެވެ.
- ފަތުރުވެރިކަން
ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާއިން ވަނީ ތާރީހީ ރެކޯޑުތަކެއް ހާސިލުކޮށްފައެވެ. 2024 ވަނަ އަހަރު 2.05 މިލިއަން ފަތުރުވެރިން ޒިޔާރަތްކުރިއިރު، 2025 ގައި މި އަދަދު ވަނީ 2.25 މިލިއަނަށް (ގާތްގަނޑަކަށް 10 އިންސައްތައިގެ ކުރިއެރުމެއް) އަރައިފައެވެ. ފަތުރުވެރިކަމުން ލިބުނު އާމްދަނީ ވަނީ 5.4 އިން 5.57 ބިލިއަން ޑޮލަރަށް އުފުލިފައެވެ. ޗައިނާ، ރަޝިޔާ އަދި ވިލާތުގެ މާކެޓުތަކުން ބޮޑު ތަރުހީބެއް ލިބުނެވެ. 2025 ވަނަ އަހަރުގެ މިނިވަން ދުވަހާ ދިމާކޮށް ހުޅުވުނު، އަހަރަކު 7.5 މިލިއަން ފަސިންޖަރުންނަށް ހިދުމަތްދެވޭ ވެލާނާ އިންޓަރނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓުގެ އައު ޓާމިނަލަކީ މި ދާއިރާ އިތުރަށް ފުޅާކުރުމަށް އެޅުނު މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ.
- މާލީ ހަމަޖެހުން
ޚަރަދުތައް ކޮންޓްރޯލްކޮށް، ދައުލަތުގެ ބަޖެޓު ޑެފިސިޓް ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ކުޑަކުރެވިފައެވެ. 2023–2024 ގައި 10.7–10.8 ބިލިއަން ރުފިޔާގައި (ޖީ.ޑީ.ޕީގެ ގާތްގަނޑަކަށް 9.9–10.5 އިންސައްތަ) ހުރި ޑެފިސިޓް، 2025 ވަނަ އަހަރު ވަނީ 4.4–6.4 ބިލިއަން ރުފިޔާއަށް (ޖީ.ޑީ.ޕީގެ 3.6–5.4 އިންސައްތައަށް) ތިރިކުރެވިފައެވެ. 2025 ގެ ޖެނުއަރީން ނޮވެމްބަރަށް ދައުލަތަށް ލިބުނު އާމްދަނީ އާއި ހިލޭ އެހީ 35.5 ބިލިއަން ރުފިޔާއަށް އެރިއިރު، ހަރަދު ހުރީ 35.2 ބިލިއަން ރުފިޔާގައެވެ. މިއީ ފަހުގެ ތާރީޚެއްގައި ބަޖެޓުގެ ފަރަގު މިހާ ކުޑަކުރެވުނު ފުރަތަމަ ފަހަރެވެ.
- ބޭރު ފައިސާގެ ރިޒާވް
ރަސްމީ ރިޒާވް ވަނީ ބޮޑުތަނުން ރަނގަޅުކުރެވިފައެވެ. ވެރިކަމާ ޙަވާލުވީއިރު ހުރި 581–590 މިލިއަން ޑޮލަރުން، 2024 ގެ ނިޔަލަށް 674 މިލިއަން ޑޮލަރަށް އަދި 2025 ގެ ނިޔަލަށް 984–985 މިލިއަން ޑޮލަރަށް (ގާތްގަނޑަކަށް 46 އިންސައްތައިގެ ކުރިއެރުމެއް) ވަނީ އުފުލިފައެވެ. ބޭނުންކުރެވޭ ރިޒާވް ރަނގަޅުވެ، ކަރަންޓް އެކައުންޓް ޑެފިސިޓް ކުޑަކުރެވިގެން ދިޔައެވެ.
- ދަރަނި މެނޭޖްމަންޓް
ދައުލަތުގެ ޖުމްލަ ދަރަނި އަދިވެސް ނިސްބަތުން މަތީގައި (ޖީ.ޑީ.ޕީގެ ގާތްގަނޑަކަށް 130 އިންސައްތައިގައި) ހުރި ނަމަވެސް، 2026 ގައި ދައްކަންޖެހުނު 500 މިލިއަން ޑޮލަރުގެ ސޮވަރިންގ ސުކޫކް އެއްވެސް ޑިފޯލްޓަކާ ނުލައި ވަނީ ކާމިޔާބުކަމާއެކު ދައްކައި ޚަލާޞްކޮށްފައެވެ. މިއީ ސޮވަރިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ފަންޑު (އެސްޑީއެފް) ވަރުގަދަކޮށް، ރިޒާވް ބިނާކުރުމުގެ ސަބަބުން ލިބުނު ކާމިޔާބީއެކެވެ. މީގެ ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން ފިޗް ރޭޓިންގްސް އިން ވަނީ ރާއްޖޭގެ ކްރެޑިޓް ރޭޓިންގ 'CC' އިން 'CCC-' އަށް މަތިކޮށް، ދަރަނި ނުދެއްކިދާނެކަމުގެ ނުރައްކާ ކުޑަވެފައިވާކަން ހާމަކޮށްފައެވެ. ދުނިޔޭގެ ބޭންކާއި އައި.އެމް.އެފްގެ ކަންބޮޑުވުންތައް އަދިވެސް ހުރި ނަމަވެސް، ވާރުތަވި މާލީ އަނދަވަޅުން ޤައުމު ސަލާމަތްކޮށް، ދަރަނި އަދާކުރުމުގެ ގާބިލުކަން ދެއްކުމަކީ ފާހަގަކޮށްލެވޭ ކާމިޔާބީއެކެވެ.
ސަރުކާރުން އެޅުއްވި މުހިންމު އިސްލާހީ ފިޔަވަޅުތައް
- ބޭރު ފައިސާއާ ބެހޭ އައު ގަވާއިދު
2025 ވަނަ އަހަރު ޢަމަލުކުރަން ފެށި މި އޮނިގަނޑުގެ ދަށުން، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާއިން ލިބޭ ބޭރު ފައިސާގެ ބޮޑުބައެއް ރާއްޖޭގެ ބޭންކިންގ ނިޒާމުގެ ތެރެއިން މާރުކުރަން ލާޒިމުކުރެވުނެވެ. އަދި އޭގެ ވަކި ނިސްބަތެއް މޯލްޑިވްސް މަނިޓަރީ އޮތޯރިޓީ (އެމް.އެމް.އޭ) އަށް ވިއްކަން މަޖުބޫރުކުރެވުނެވެ. މީގެ ސަބަބުން ރަސްމީ ބޭންކިންގ ނިޒާމު މެދުވެރިކޮށް (ހާއްސަކޮށް ބޭންކް އޮފް މޯލްޑިވްސް މެދުވެރިކޮށް) ދޫކުރެވޭ ޑޮލަރުގެ މިންވަރު ކުރީ ސަރުކާރާ އަޅާބަލާއިރު 80 އިންސައްތަ އިތުރުވެ، ކަޅު ބާޒާރުގެ ނުފޫޒު ކުޑަކުރެވުނެވެ.
- މާލީ ހަރުދަނާކަމާއި ހަރަދު ކުޑަކުރުން
ފައިސާ ޗާޕުކުރުން (މަނިޓައިޒޭޝަން) އެއްކޮށް ހުއްޓާލައި، ޕީ.އެސް.އައި.ޕީ މަޝްރޫއުތަކުގެ ހަރަދުތައް އަލުން ތަރުތީބުކުރެވުނެވެ. އާސަންދަ އަދި ސަބްސިޑީ ހައްގުވެރިންނަށް އެކަނި ލިބޭނެ އުސޫލުތައް ކަނޑައަޅައި، ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތަކުގެ ހިންގުން ހަރުދަނާކުރެވުނެވެ. މީގެ އިތުރުން، ޓެކްސް އިދާރާތަކުގެ މަސައްކަތް ހަރުދަނާކޮށް އާމްދަނީ އިތުރުކުރެވުނެވެ.
- އުމްރާނީ ތަރައްގީ އާއި ފަތުރުވެރިކަމުގެ އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރ
ސައޫދީ، ކުވެއިތު އަދި އަބޫދާބީ ފަންޑުގެ އެހީތެރިކަމާއެކު ވެލާނާ އިންޓަރނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓްގެ ޓާމިނަލް މަޝްރޫއު ނިންމައި ހިދުމަތް ދޭން ފެށުމަކީ ރާއްޖޭގެ އިގްތިސާދީ މައިބަދަ ވަރުގަދަކޮށްދިން މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ. މީގެ އިތުރުން އެތެރޭގެ ދަތުރުފަތުރާއި ރިޒޯޓު އެނދުތައް އިތުރުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރިއަށް ގެންދެވުނެވެ.
- ކުދި އަދި މެދުފަންތީގެ ވިޔަފާރިތަކާއި އިގްތިސާދު ސިންދަފާތުކުރުން
އައްޑޫ ސިޓީގައި އިގްތިސާދީ ހާއްސަ ޒޯނެއް (ކޮންސެޝަން ޒޯން) ޤާއިމުކޮށް، ކުދި އަދި މެދުފަންތީގެ ވިޔަފާރިތަކަށް ކުލީގެ ލުއިތަކާއި، ޓެކްސް އިއާފުކުރުމާއި، ކޯޓާ ފީ ކުޑަކުރުން ފަދަ ލުއިތައް ދެވުނެވެ. ޖީ.އެސް.ޓީ ރަޖިސްޓްރޭޝަން ތްރެޝްހޯލްޑް މަތިކޮށް، ޔޫ.ޕީ.އައި އަދި އީ-ވޮލެޓް ފަދަ ޒަމާނީ ފައިސާ ދެއްކުމުގެ ނިޒާމުތައް ތަޢާރަފުކުރެވުނެވެ. އަދި އިންވެސްޓްމަންޓް ބޭންކިންގ އާއި ހާއްސަ އިގްތިސާދީ ޒޯންގެ އޮނިގަނޑުތައް ހިންގަން ފެށުނެވެ.
- މަސްވެރިކަމާއި އައު ސިނާއަތްތައް
މަސްވެރިކަމުގެ ސިނާއަތަށް ދިމާވި ހީނަރުކަމުން އަރައިގަނެ، މަހުގެ އުފެއްދުންތެރިކަމާއި އެކްސްޕޯޓް ވަނީ 2025 ގައި ބޮޑުތަނުން އިތުރުވެފައެވެ. އަދި ބޭރުގެ އުޅަނދުފަހަރަށް ތެޔޮ އެޅުމުގެ ބަންކަރިންގ ހިދުމަތް ފަށައި، ފަތުރުވެރިކަމަށް އެކަނި ބަރޯސާވެފައި އޮތް އޮތުން ކުޑަކުރުމަށް އައު އާމްދަނީގެ ވަސީލަތްތައް ހުޅުވައިލެވުނެވެ.
- ތަކެތީގެ އަގު ކޮންޓްރޯލްކުރުން
ބޭސް ފަދަ އަސާސީ މުދާތަކުގެ އަގު ކޮންޓްރޯލްކުރުމަށް މެކްސިމަމް ރީޓެއިލް ޕްރައިސް ކަނޑައަޅައި، ދުނިޔޭގެ ބާޒާރުގެ ނުރައްކާތަކުން (ހާއްސަކޮށް މެދުއިރުމަތީގެ ނުތަނަވަސްކަމުގެ ސަބަބުން އަންނަ ލޮޅުންތަކުން) ރައްޔިތުން ސަލާމަތްކުރުމަށް ހާއްސަ ކޮމިޓީތަކުން މާކެޓު މޮނިޓަރކުރަން ފެށުނެވެ.
ބޭރުގެ އެހީތެރިކަމާއި ދަރަނި މެނޭޖްކުރުން
އިންޑިއާއާއެކު ވެވުނު 400 މިލިއަން ޑޮލަރުގެ ކަރަންސީ ސްވަޕް އެއްބަސްވުމުގެ ސަބަބުން 2024 ވަނަ އަހަރު ރާއްޖެއަށް ކުރިމަތިވި މާލީ ނުތަނަވަސްކަމުން އަރައިގަތުމަށް ބޮޑު އެހީއަކަށް ވިއެވެ. އަދި އަރަބި ގައުމުތަކުގެ ފަންޑުތަކުން އުމްރާނީ ތަރައްޤީއަށް ދިން އެހީތެރިކަމާއެކު، ސޮވަރިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ފަންޑަށް ފައިސާ ޖަމާކުރެވި، ބޮޑެތި ދަރަނިތައް ދެއްކުމުގެ ގާބިލުކަން ސަރުކާރުން ސާބިތުކޮށްދިނެވެ.
ދެ ސަރުކާރުގެ އަޅާކިޔުން
ކުރީ ސަރުކާރުގެ ދައުރު ނިމުނުއިރު ރާއްޖޭގެ އިގްތިސާދު އޮތް ނާޒުކު ހާލަތާއި، ރައީސް ޑރ. މުޙައްމަދު މުއިއްޒުގެ ޒައާމަތުގައި ގެންނެވި ހަރުދަނާ ބަދަލުތަކަށް ބަލާއިރު ފާހަގަކޮށްލެވޭ މުހިންމު ކަންތައްތަކެއް ވެއެވެ.
- ޖީ.ޑީ.ޕީގެ ދުވެލި:
ކޯވިޑް-19 އަށްފަހު އިގްތިސާދު އަލުން ހަމައަކަށް އެޅެން ފެށި ނަމަވެސް، ކުރީ ސަރުކާރުގެ ފަހު އަހަރު ކަމަށްވާ 2023 ގައި އިގްތިސާދީ ކުރިއެރުން ވަނީ 4.9 އިންސައްތައަށް ދަށަށް ގޮސްފައެވެ. ނަމަވެސް، ރައީސް މުއިއްޒުގެ ސަރުކާރުގެ ފުރަތަމަ އަހަރު، 2024 ގައި އިގްތިސާދީ ދުވެލި 3.5 އިންސައްތައިގައި މަޑުޖެހުމަކަށްފަހު، ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅުތަކާއެކު 2025 ވަނަ އަހަރު ވަނީ 6.3 އިންސައްތައަށް ބާރަށް ކުރިއަރައިފައެވެ.
- ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސިނާއަތް:
ކުރީ ސަރުކާރުގެ ދައުރު ނިމުނުއިރު އަހަރަކު އެވްރެޖްކޮށް ޒިޔާރަތްކުރީ 1.8 މިލިއަން ފަތުރުވެރިންނެވެ. އެހެންނަމަވެސް، މި ސަރުކާރުގެ ހަރުދަނާ ޕްރޮމޯޝަނަލް ސިޔާސަތުތަކާއެކު 2024 ވަނަ އަހަރު ފަތުރުވެރިންގެ އަދަދު 2.05 މިލިއަނަށް އަރައި، 2025 ވަނަ އަހަރު ވަނީ ތާރީހީ ރެކޯޑަކާއެކު 2.25 މިލިއަނަށް އުފުލިފައެވެ.
- ބަޖެޓު ޑެފިސިޓް ކުޑަކުރުން:
ކުރީގެ ސަރުކާރުގައި ބަޖެޓު ޑެފިސިޓް ހުރީ ޖީ.ޑީ.ޕީގެ ގާތްގަނޑަކަށް 10.5 އިންސައްތައިގައެވެ. އެއީ ގާތްގަނޑަކަށް 10.8 ބިލިއަން ރުފިޔާގެ ބޮޑު ފަރަގެކެވެ. ނަމަވެސް، ހަރަދު ކުޑަކުރުމުގެ ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅުތަކާއެކު މި ސަރުކާރުން ވަނީ 2025 ވަނަ އަހަރުގެ ބަޖެޓު ޑެފިސިޓް 4.4 އާއި 6.4 ބިލިއަން ރުފިޔާއާ ދެމެދަށް، އެއީ ޖީ.ޑީ.ޕީގެ 3.6 އާއި 5.4 އިންސައްތައާ ދެމެދުގެ މިންވަރަކަށް ބޮޑުތަނުން ދަށްކޮށްފައެވެ.
- ރަސްމީ ރިޒާވް:
2023 ވަނަ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް ދައުލަތުގެ ރަސްމީ ރިޒާވް 590 މިލިއަން ޑޮލަރަށް ވެއްޓިފައި އޮތް އޮތުން ބަދަލުކޮށް، ރައީސް މުއިއްޒުގެ ސަރުކާރުން އެޅުއްވި ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅުތަކާއެކު 2025 ގެ ނިޔަލަށް ރަސްމީ ރިޒާވް ވަނީ ގާތްގަނޑަކަށް 985 މިލިއަން ޑޮލަރަށް، އެއީ ގާތްގަނޑަކަށް 1 ބިލިއަން ޑޮލަރާ ގާތްކުރާ މިންވަރަކަށް އިތުރުކުރެވިފައެވެ.
- ޑޮލަރުގެ ސިޔާސަތާއި ބޭރު ފައިސާގެ ތިޔާގިކަން:
ކުރީގެ ސަރުކާރުގައި ރަސްމީ ބޭންކިންގ ނިޒާމުން ޑޮލަރު ލިބުން އިންތިހާއަށް ދަތިވެ، ވިޔަފާރިތަކަށް ކަޅު ބާޒާރަށް ބަރޯސާވާން މަޖުބޫރުވިއެވެ. އެހެންނަމަވެސް، މި ސަރުކާރުން އެކުލަވައިލި ބޭރު ފައިސާއާ ބެހޭ އައު ހަރުދަނާ ގަވާއިދުގެ ދަށުން، ރަސްމީ ބޭންކިންގ ނިޒާމު މެދުވެރިކޮށް ދޫކުރެވުނު ޑޮލަރުގެ މިންވަރު ވަނީ 80 އިންސައްތަ އިތުރުކުރެވިފައެވެ.
- ފައިސާ ޗާޕުކުރުން ހުއްޓާލުން:
ކުރީ ސަރުކާރުން އިގްތިސާދީ ދަތިތަކުން އަރައިގަތުމަށްޓަކައި އެތައް ބިލިއަން ރުފިޔާއެއް ޗާޕުކުރުމުގެ ސަބަބުން ދިވެހި ފައިސާގެ އަގު ވެއްޓިގެން ދިޔައެވެ. ނަމަވެސް، ރައީސް މުއިއްޒު ވެރިކަމާ ހަވާލުވެވަޑައިގެން އެޅުއްވި އެންމެ މުހިންމު އެއް ފިޔަވަޅަކީ ފައިސާ ޗާޕުކުރުން އެއްކޮށް ހުއްޓާލައްވައި، މާލީ އަދަބުވެރިކަން އަލުން ގާއިމުކުރެއްވުމެވެ.
ކުރިމަގުގެ ލަނޑުދަނޑިތައް
ރައީސް ޑރ. މުހައްމަދު މުއިއްޒުގެ އަމާޒަކީ އަމިއްލަ ފައިމައްޗަށް ތެދުވެފައިވާ، ބޭރު ފައިސާއަށް ބަރޯސާވާ މިންވަރު ކުޑަ އިޤްތިޞާދެއް ބިނާކުރުމެވެ. މިގޮތުން:
- އަހަރަކު 2.3 އިން 2.4 މިލިއަން ފަތުރުވެރިން ރާއްޖެ ގެނައުން.
- ފަތުރުވެރިކަމުގެ ނަފާ ސީދާ ރައްޔިތުންނަށް ލިބޭނެ ގޮތަށް ރިޒޯޓުތަކުގެ ހިއްސާ އާންމުންނަށް ވިއްކުމުގެ ފުރުސަތު ފަހިކުރުން.
- ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ރަށެއްގައި ފެނާއި ނަރުދަމާގެ ޚިދުމަތް ފުރިހަމަކޮށް، އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތަ އިތުރުކުރުން.
- ދަރަނި އިތުރުނުވާނޭހެން އަމިއްލަ ފަރާތްތަކާ ގުޅިގެން (ޕީ.ޕީ.ޕީ މޮޑެލްއަށް) ގެދޮރުވެރިކަމާއި އެހެނިހެން މަޝްރޫއުތައް ހިންގުން.
ނިންމުން
މޯލްޑިވްސް މަނިޓަރީ އޮތޯރިޓީ، ފިނޭންސް މިނިސްޓްރީ އަދި ވޯލްޑް ބޭންކުގެ ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، ރައީސް ޑރ. މުހައްމަދު މުއިއްޒުގެ ވެރިކަމުގައި ރާއްޖޭގެ އިގްތިސާދު ވަނީ ކުރީ ސަރުކާރު ނިމުނުއިރު އޮތް ނާޒުކު ހާލަތުން އަރައިގަނެ، ހަރުދަނާ ބިންގަލެއްގެ މައްޗަށް އެޅިފައެވެ. ބޭރު ފައިސާގެ އައު ގަވާއިދާއި، ޚަރަދު ކުޑަކުރުމުގެ ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅުތަކާއި، ވީ.އައި.އޭ ޓާމިނަލް ފަދަ އުމްރާނީ ބޮޑެތި މަޝްރޫއުތައް ނިންމުމަކީ މި ކާމިޔާބީގެ މައިގަނޑު ސަބަބުތަކެވެ. ބޭރުގެ ދަރަނީގެ ބުރައާއި، ދުނިޔޭގެ ބާޒާރުގެ ނުރައްކާތައް އަދިވެސް އިގްތިސާދަށް ހުރި ނަމަވެސް، ދަރަނިތައް ޑިފޯލްޓަކަށް ނުގޮސް ދެއްކުމާއި، ރިޒާވް ވަރުގަދަކޮށް، މާލީ ހަމަޖެހުން ގާއިމުކުރުމުގައި މި ސަރުކާރުން ވަނީ މުހިންމު ކުރިއެރުންތަކެއް ހޯދައިފައެވެ. ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި މި އިސްލާހީ ފިޔަވަޅުތައް ތަންފީޒުކޮށް، އިގްތިސާދު ސިންދަފާތު ކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރިއަށް ގެންދިއުމަކީ މި މާލީ ކުރިއެރުންތައް ދިގު މުއްދަތަކަށް ދެމެހެއްޓުމަށްޓަކައި ކޮންމެހެން މުހިންމު ކަމެކެވެ.
