ދިވެހި ސަރުކާރުން ރައްޔިތުންނަށް ފޯރުކޮށްދޭ އަސާސީ ޚިދުމަތްތަކާއި މުދަލުގެ އަގު ހެޔޮކޮށް ހިފެހެއްޓުމަށްޓަކައި ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުން ކުރާ ސަބްސިޑީގެ ހޭދަ 3.13 ބިލިއަން ރުފިޔާއަށް އަރައިފިއެވެ.
މިނިސްޓްރީ އޮފް ފައިނޭންސް އިން އެންމެ ފަހުން އާންމުކުރި "ވީކްލީ ފިސްކަލް ޑިވަލޮޕްމަންޓްސް" ރިޕޯޓުގައިވާ ގޮތުން، 16 ޖުލައި 2026 ގެ ނިޔަލަށް ސަބްސިޑީއަށް ކުރި މި ހޭދައަކީ 2025 ވަނަ އަހަރުގެ އެ މުއްދަތުގައި ހޭދަކުރި 1.7 ބިލިއަން ރުފިޔާއާ އަޅާބަލާއިރު ގާތްގަނޑަކަށް 86 އިންސައްތައިގެ އިތުރުވުމެކެވެ.
މި ރިޕޯޓުން ދައްކާގޮތުގައި ސަބްސިޑީގެ ހޭދަ މިހާ ބޮޑަށް އިތުރުވުމުގެ މައިގަނޑު ސަބަބަކީ ދުނިޔޭގެ ބާޒާރުގައި ތެލުގެ އަގު އުފުލުމާ ގުޅިގެން، ރާއްޖޭގައި ތެލާއި ކަރަންޓުގެ އަގު އެއްވަރެއްގައި ހިފެހެއްޓުމަށް ކުރަންޖެހުނު ހަރަދު ބޮޑުވުމެވެ. އެގޮތުން ތެލުގެ ސަބްސިޑީއަށް 2025 ވަނަ އަހަރު ހޭދަކުރި 702.1 މިލިއަން ރުފިޔާ، މިއަހަރު ވަނީ 1.8 ބިލިއަން ރުފިޔާއަށް އުފުލިފައެވެ. މިއީ މެދުއިރުމަތީގެ ހަނގުރާމައާ ގުޅިގެން ސާފުކުރި ތެލުގެ އަގު ދުނިޔޭގެ ބާޒާރުގައި އުފުލުމުގެ ސަބަބުން ދިމާވި ކަމެއް ކަމަށް ފައިނޭންސް މިނިސްޓްރީން ބުނެއެވެ.
Advertisement
ތެލުގެ އިތުރުން ކަރަންޓުގެ ސަބްސިޑީއަށް ކުރި ހަރަދު ވެސް ވަނީ 341.3 މިލިއަން ރުފިޔާއިން 626.7 މިލިއަން ރުފިޔާއަށް އިތުރުވެފައެވެ. އަދި ކުނި މެނޭޖްކުރުމުގެ ސަބްސިޑީއަށް ކުރި ހޭދަ 33.9 މިލިއަން ރުފިޔާއިން 90.6 މިލިއަން ރުފިޔާއަށް މަތިވެފައިވާއިރު، ދަތުރުފަތުރުގެ ސަބްސިޑީއަށް ކުރި ހޭދަ ވަނީ 128.5 މިލިއަން ރުފިޔާއިން 201.6 މިލިއަން ރުފިޔާއަށް އިތުރުވެފައެވެ. ކާބޯތަކެތީގެ ސަބްސިޑީއަށް ވެސް ވަނީ 243.9 މިލިއަން ރުފިޔާ ހޭދަކޮށްފައެވެ.
ބައެއް ދާއިރާތަކުން ހޭދަ އިތުރުވި ނަމަވެސް، މަސްވެރިކަމުގެ ސަބްސިޑީއަށް ކުރި ހަރަދު ވަނީ 207.4 މިލިއަން ރުފިޔާއިން 83.1 މިލިއަން ރުފިޔާއަށް ދަށްވެފައެވެ. އަދި ނަރުދަމާގެ ހިދުމަތުގެ ސަބްސިޑީއަށް ކުރި 67.8 މިލިއަން ރުފިޔާގެ ހޭދައަށް އެއްވެސް ބަދަލެއް އައިސްފައެއް ނުވެއެވެ.
ސަރުކާރުން މިފަދަ ބޮޑު ހޭދައެއް ކުރަނީ ކާޑުގެ ބާވަތްތަކާއި، ކަރަންޓާއި، ތެޔޮ އަދި ކުނި މެނޭޖްކުރުން ފަދަ އަސާސީ ޚިދުމަތްތައް، އެ ތަކެތި ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ހިނގާ އަސްލު ހަރަދަށްވުރެ ކުޑަ އަގެއްގައި ރައްޔިތުންނަށް ފޯރުކޮށްދިނުމަށެވެ. މިގޮތުން ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތަކުން ހިދުމަތް ދިނުމަށް ހިނގާ ހަރަދާއި، ކޮންޓްރޯލް އަގުގެ ފަރަގު ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުން ސަބްސިޑީގެ ގޮތުގައި އެ ކުންފުނިތަކަށް ދެއެވެ.
ތަފާސްހިސާބުތަކުން ހާމަވާގޮތުގައި 2026 ވަނަ އަހަރުގެ މިހާތަނަށް ސަބްސިޑީއަށް ކުރި މުޅި ހޭދައިގެ އެންމެ ބޮޑު އިންސައްތައެއް ހިއްސާކުރަނީ ތެލާއި ކަރަންޓުގެ އަގު ހިފެހެއްޓުމަށް ކުރި ހަރަދެވެ.
