"ރޫޅާލާނަން، ރޫޅާލާނަން" — މި އިބާރާތް ވިދާޅުވެ މާލޭގެ މަގުތަކުގައި ކެމްޕެއިން ކުރައްވައި، 2023 ވަނަ އަހަރު ދިވެހިރައްޔިތުންގެ ޑިމޮކްރެޓިކް ޕާޓީ (އެމްޑީޕީ) ދެފަޅިކުރައްވައި، އެ ޕާޓީއަށް ވެރިކަން ގެއްލުވައިލެއްވުމުގައި އެންމެ އިސް ދައުރެއް އަދާކުރެއްވި ކުރީގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު، ދެ އަހަރު ފަހުން ހަމަ އެ ޕާޓީގެ ޗެއާޕާސަންކަން ހޯއްދެވުމަށް ނުކުންނެވުމުން، ދެން ކުރަން ޖެހޭ ސުވާލަކީ މިއީ ހިދުމަތެއް ހެއްޔެވެ، ނޫނީ ބާރުގެ ދަހިވެތިކަމެއް ހެއްޔެވެ؟
އެމްޑީޕީގެ ޗެއާޕާސަން އިންތިހާބު ފަސްކުރެއްވުމުގެ މައްސަލައާއި، ޕާޓީ ތެރޭގައި ތިން ފެކްޝަނެއްގެ މެދުގައި ހިނގަމުންދާ ވަރުގަދަ ބާރުގެ ކޯޅުމާއެކު، ދިވެހިރާއްޖޭގެ އެންމެ ބޮޑު އިދިކޮޅު ޕާޓީގެ ދާޚިލީ ހާލަތު ވަނީ ނުރައްކާތެރި ހިސާބަކަށް ގޮސްފައެވެ.
ތާރީހީ ފަސްމަންޒަރު: ޕާޓީ ދެބައިވެ ވެރިކަން ގެއްލުން
މި ހުރިހާ ކަމެއްގެ ފެށުން ގޮސް ގުޅެނީ 2022 ވަނަ އަހަރުގެ ފަހުކޮޅުގައި އެމްޑީޕީގެ ރިޔާސީ ޕްރައިމަރީގައި ކުރީގެ ރައީސް ނަޝީދު، އޭރުގެ ރައީސް އިބްރާހީމް މުހައްމަދު ސޯލިހާ ވާދަކުރައްވައި ބަލިވެވަޑައިގެންނެވި ހިސާބުންނެވެ. ޕްރައިމަރީގެ ނަތީޖާ ގަބޫލުފުޅު ނުކުރައްވައި، 2023 ވަނަ އަހަރުގެ ކުރީކޮޅު ނަޝީދު އެމްޑީޕީން ވަކިވެވަޑައިގެން "ދަ ޑިމޮކްރެޓްސް" ގެ ނަމުގައި އާ ސިޔާސީ ޕާޓީއެއް އުފެއްދެވިއެވެ. އެއާއެކު އެމްޑީޕީގެ އެތައް ހާސް މެންބަރުންނެއް ޕާޓީ ދޫކޮށް ނަޝީދުގެ ފަހަތްޕުޅުން ވަޑައިގަތެވެ. ސެޕްޓެންބަރު 2023 ގެ ރިޔާސީ އިންތިހާބުގެ ފުރަތަމަ ބުރުގައި ނަޝީދުގެ ފެކްޝަނުން ވޯޓު ބައިކުރައްވައި، ދެވަނަ ބުރުގައި އެމްޑީޕީ ބަލިކުރެއްވުމުގައި އަދާކުރެއްވީ ސީދާ ދައުރެކެވެ.
"ރޫޅާލާނަން" ގެ ވައުދު އަމަލީ ގޮތުން ފުއްދެވީއެވެ. ޕާޓީގެ ވެރިކަން ގެއްލި، މެންބަރުން މަދުވެ، މާލީ ހާލަތު ބޮޑުތަނުން ދަށަށް ދިޔައެވެ.
ނަމަވެސް މިހާރު ފެނިގެން މިދަނީ ދިވެހި ސިޔާސީ މައިދާނުގައި ވެސް މަދުން ނޫނީ ނުފެންނަ ފެންވަރުގެ ސިޔާސީ ކުޅިގަނޑެކެވެ. "ދަ ޑިމޮކްރެޓްސް" ގެ ސިޔާސީ ދަތުރު ނާކާމިޔާބުވެ، ރައްޔިތުންގެ ތެރޭގައި އެ ޕާޓީއަށް ތާއީދު ހޯދޭ ގޮތް ނުވުމުން، ނަޝީދު އެނބުރި ވަޑައިގެން އެމްޑީޕީއާ އަލުން ގުޅިވަޑައިގެންނެވީއެވެ.
ހަމައެކަނި ގުޅިވަޑައިގަތީކީ ނޫނެވެ. ޕާޓީގެ ޗެއާޕާސަންގެ މަގާމަށް ވާދަކުރެއްވުމަށް ކެމްޕެއިން ފެއްޓެވީއެވެ. ފާޑުކިޔާ ފަރާތްތަކުން ދެކޭ ގޮތުގައި، ޕާޓީ ހަލާކުކޮށްލައި، ވެރިކަން ގެއްލުވައިލައި، ދެ އަހަރު ފަހުން އައިސް ވެރިޔާގެ ގޮނޑީގައި އިށީންނެވުމަށް މަސައްކަތް ކުރެއްވުމަކީ ސިޔާސީ ލަދުހަޔާތެއް ނެތްކަމުގެ ފާޅުކަން ބޮޑު ހެއްކެކެވެ. މިއީ ޒާތީ މަސްލަހަތު ޕާޓީގެ މަސްލަހަތަށް ވުރެ އިސްކުރައްވާ ކަމުގެ ދިރިހުރި މިސާލެކެވެ.
ތިން ފެކްޝަނުގެ ނުރައްކާތެރި ބާރުގެ ކޯޅުން
މިވަގުތު އެމްޑީޕީ ތެރޭގައި ފެންނަނީ ތިން ފެކްޝަނެއްގެ ކޯޅުމެކެވެ. ފުރަތަމަ ފެކްޝަނުގައި ތިއްބެވީ ނަޝީދާއި ކުރީގެ ޗެއާޕާސަން ފައްޔާޒު އިސްމާއީލެވެ. ކުރިން އެކަކު އަނެކަކަށް ވަރުގަދައަށް ފާޑުވިދާޅުވެ، ސިޔާސީ ގޮތުން ހަނގުރާމަ ކުރެއްވި މި ދެ ބޭފުޅުން މިއަދު ފެނިވަޑައިގަންނަވަނީ އެއް ފެކްޝަނެއްގައެވެ. ފައްޔާޒު އިސްވެ ހުންނަވައި 55 މެންބަރުންގެ ސޮޔާއެކު ވަގުތީ ޗެއާޕާސަން އަބްދުލްޣަފޫރު މޫސާ (ގަޕޯ) ގެ އިތުބާރު ނެތްކަމުގެ މައްސަލައެއް ހުށަހެޅުއްވި ހިސާބުން ނަޝީދާއި ފައްޔާޒުގެ ގުޅުމަކީ ގަޕޯ އެއްފަރާތް ކުރެއްވުމަށް ހެއްދެވި ސިޔާސީ ޑީލެއް ކަމަށް ގިނަ ބަޔަކު ތުހުމަތު ކުރެއެވެ. ކުރީގެ ރައީސް ސޯލިހް މެދުވެރިވެވަޑައިގެން ވަގުތީ ސުލްހައެއް ގާއިމު ކުރެއްވި ނަމަވެސް، އެ ސުލްހައިގެ ބިންގާ ބަލިކަށިކަން އެންމެންނަށް ވެސް އެނގެއެވެ.
ދެވަނަ ފެކްޝަނުގެ އިސްކޮށް ފެންނަނީ ގަޕޯއެވެ. ވަގުތީ ޗެއާޕާސަންގެ ހައިސިއްޔަތުން ގަޕޯ ވަނީ ޗެއާޕާސަންގެ އިންތިހާބު ފަސްކުރެއްވުމަށް ހުށަހަޅުއްވާފައެވެ. ދައުލަތުން ޕާޓީއަށް ދޭންޖެހޭ ފައިސާ ނުލިބޭ ކަމަށް ވިދާޅުވެ ދައްކަވާ ހުއްޖަތަކީ މަގާމުގައި ދެމިހުންނެވުމަށް ދައްކަވާ ބަހަނާއެއް ކަމަށް ގިނަ މެންބަރުން ގަބޫލުކުރެއެވެ. މި މައްސަލައިގައި ކަންބޮޑުވާން ޖެހޭ އެންމެ ބޮޑު ކަމަކީ، އެމްޑީޕީގެ އިސްތިއުނާފު މަޖިލީހުން ވެސް ގަޕޯ އިއުލާނުކުރެއްވި އިންތިހާބުގެ ތާރީހަކީ ޕާޓީގެ އަސާސީ ގަވާއިދާ ހިލާފު ނިންމެވުމެއް ކަމަށް ކަނޑައެޅުއްވާފައި ވުމެވެ. ވަގުތީ ޗެއާޕާސަންގެ ނިންމެވުންތައް ގަވާއިދާ ހިލާފުވާ ނަމަ، ޕާޓީގެ ގާނޫނީ ހައިސިއްޔަތާ މެދު ވެސް ސީރިއަސް ސުވާލު އުފެދެއެވެ.
ތިންވަނަ ފެކްޝަނުގެ ތެރެއިން ތެދުވެވަޑައިގެން ހުންނެވީ ޒުވާން ލީޑަރެއް ކަމަށްވާ މީކާއިލް އަހުމަދު ނަސީމެވެ. ނަޝީދާ ދެކޮޅަށް ޗެއާޕާސަންގެ މަގާމަށް ނުކުންނެވި މީކާއިލަށް ތާއީދުކުރައްވާ ފަރާތްތަކުން ދެކެނީ ޕާޓީއަށް ބޭނުންވަނީ "މުސްކުޅި" ލީޑަރުންގެ ޒާތީ ހަސަދައިން ސަލާމަތްވެ، ޒުވާން ލީޑަޝިޕެއްގެ ތަސައްވުރާ ދިމާއަށް މިސްރާބު ޖެހުން ކަމަށެވެ.
ގައުމީ ގާބިލުކަމުގެ ބޮޑު ސުވާލު
އަމިއްލަ ޕާޓީގެ އެތެރޭގެ އިންތިހާބެއް ގަވާއިދާ އެއްގޮތަށް ނުބޭއްވޭ ބަޔަކަށް 400،000 އަށް ވުރެ ގިނަ ރައްޔިތުންގެ ކަންކަން ހިންގުމުގެ ގާބިލުކަން ހުންނާނެ ހެއްޔެވެ؟ މިއީ ދިވެހި ރައްޔިތުންގެ ތެރޭގައި ހަލުވިކަމާއެކު ފެތުރެމުންދާ ސުވާލެކެވެ.
2023 ގެ ހިތި ތަޖުރިބާއިން ފިލާވަޅު ދަސްނުވި ކަމުގެ ހެކި މިއަދު ލޯ ކުރިމަތިން މިދަމީ ފެންނަމުންނެވެ. އޭރު ވެސް ޒާތީ ބާރުވެރިކަމަށްޓަކައި ޕާޓީ ދެބައިކުރީއެވެ. މިއަދު ވެސް ފެންނަނީ ހަމަ އެ މަންޒަރެވެ. ހަމައެކަނި ތަފާތަކީ ތިން ބައެއްގެ ކޯޅުމަކަށް ބަދަލުވެފައި އޮތް ކަމެވެ. އިއްޔެ އެކަކު އަނެކަކަށް ބޮޑެތި ތުހުމަތުތައް ކުރެއްވި ފަރާތްތައް މިއަދު ސިޔާސީ ޑީލެއްގެ ދަށުން އެކުވެފައި ތިއްބެވުމަކީ ސިޔާސީ އަހުލާގެއް ނެތްކަމުގެ ފާޅުކަން ބޮޑު ނިޝާނެކެވެ. ޕާޓީގެ އާންމު މެންބަރުން ބައިބައިވެ، މާޔޫސްވެ، ސިޔާސީ ހަރަކާތުން ދުރުވެ ދަނީ މި ލީޑަރުންގެ ޒާތީ ތަޅާފޮޅުމުގެ ސަބަބުންނެވެ.
ދިވެހި ޑިމޮކްރެސީއަށް މީގެ ނުރައްކާ ވެސް ބޮޑެވެ. އެންމެ ބޮޑު އިދިކޮޅު ޕާޓީ ދާހިލީ ގޮތުން ބަލިކަށިވެ، ރޫޅިގެން ގޮސްފި ނަމަ، ސަރުކާރު ޖަވާބުދާރީ ކުރުވުމުގެ ނިޒާމު ފޫގޮސް، އެންމެ ފަހުން ގެއްލުންވާނީ އާންމު ރައްޔިތުންނަށެވެ. ލީޑަރުން ޒާތީ މަސްލަހަތު އެއްފަރާތް ކުރައްވައި ޕާޓީގެ އެތެރޭގެ ޑިމޮކްރެސީ ހަގީގީ ގޮތެއްގައި ހަރުދަނާ ނުކުރައްވާހާ ހިނދަކު، ގައުމީ ފެންވަރުގެ ވެރިކަމަށް އެ ޕާޓީގެ ގާބިލުކަމާ މެދު ރައްޔިތުންގެ ސުވާލު ދެމިއޮންނާނެއެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޑިމޮކްރެސީ ހަރުދަނާ ވާނީ ޕާޓީތަކުގެ ތެރޭގައި ޑިމޮކްރެސީ ހަރުދަނާ ވެގެންނެވެ. ލީޑަރުން ގޮނޑިކޮއްކޮ ކުޅިވަރެއްގައި ތިއްބެވިހާ ހިނދަކު، ގެއްލެމުން ދާނީ ރައްޔިތުންގެ އިތުބާރެވެ.
