މި އަހަރުގެ ޖޫން މަހު އިސްރާއީލާއި އީރާނާ ދެމެދު ހިނގި 12 ދުވަހުގެ ހަނގުރާމައިގައި ދެގައުމަށް ވެސް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކާއި އަނިޔާތަކެއް ލިބުނު ނަމަވެސް އޭގެ އަސަރު އެންމެ ބޮޑަށް ކުރީ އިސްރާއީލަށެވެ. ދުނިޔޭގެ ބާރުތަކުން އެއްވެ ހަނގުރާމަ އަވަހަށް ހުއްޓުވައިލީ ވެސް އީރާނުން އިސްރާއީލު “ސުންނާފަތި” ކޮށްލާނެތީވެ އެ ކަމާއި ބިރުންނެވެ.

މި ހަމަނުޖެހުން ފެށުނީ ޖޫން މަހުގެ 13 ވަނަ ދުވަހު އިސްރާއީލުން އީރާނުގެ ނިއުކްލިއާ އަދި އަސްކަރީ ތަންތަނަށް އަމާޒުކޮށްގެން ވައިގެ ޙަމަލާތަކެއް ދިނުމުންނެވެ. ބަދަލު ހިފުމުގެ ގޮތުން އީރާނުން ވަނީ އެތައް ސަތޭކަ ބެލިސްޓިކް މިސައިލްތަކާއި ޑްރޯންތައް އިސްރާއީލަށް ފޮނުވާލައި، މީހުން ދިރިއުޅޭ ސަރަޙައްދުތަކާއި ހޮސްޕިޓަލްތަކާއި އެއާޕޯޓަށް ހަމަލާދީ ނަތަންޔާހޫ ގަޔަށް “ރެވޭ’ ވަރު ކޮށްލާފައެވެ.

އަލްޖަޒީރާއިން އޭރު ޢާންމުކުރި ހިސާބުތަކާއި އެހެން މީޑިއާތަކުން ބުނި ވާހަކަތަކަށް ބަލާއިރު އިސްރާއީލުގެ މަދުވެގެން 28 މީހުން މަރުވެ 3،238 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ޒަޚަމްވިއެވެ. އެންމެ ބިރުވެރި ޙަމަލާތަކުގެ ތެރޭގައި އިސްރާއީލުގެ އެޕާޓްމަންޓް އިމާރާތަކަށް އީރާނުން ފޮނުވައިލި މިސައިލް ޙަމަލާއެއްގައި އެއްފަހަރާ 200 މީހުން ޒަޚަމް ވި ޙަމަލާ ހިމެނެއެވެ. އެ ފަހަރު މިނެޓެއްގެ ތެރޭގައި 9 މީހުން މަރުވިއެވެ. މީގެ އިތުރުން، ސޮރޯކާ މެޑިކަލް ސެންޓަރަށް ފޮނުވައިލި ޙަމަލާއިން މަދުވެގެން 50 މީހުން ޒަޚަމް ވުމާއި، 240 އިމާރާތެއްގެ ތެރެއިން 2،300 އަށް ވުރެ ގިނަ އެޕާޓްމަންޓް ހަލާކުވެ، އިސްރާއީލުގެ 13،000 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ރެފިއުޖީންނަށް ބަދަލުވެގެންދިޔަ ޙަމަލާތައް ހިމެއެވެ.

މި ހަނގުރާމައިގައި އީރާނުގެ 935 މީހުން މަރުވެ 4،000 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ޒަޚަމް ވިޔަސް، އާބާދީ އަށް ބަލާއިރު އީރާނުން ޒަޚަމް ވެ އަދި މަރުވީ 0.0010 އިންސައްތަ މީހުންނެވެ. އެއީ އިސްރާއީލުން މަރުވެ ޒަޚަމް ވީ 0.0028 އިންސައްތައެވެ. ހަނގުރާމަ ހުއްޓައިލައި އިސްރާއީލުން އަމާން ދިނީ މި ސަބަބާއި ހެދިއެވެ.

އިސްރާއީލުން ޙަޤީޤަތުގައި އީރާނަށް ޙަމަލާ ދިނުމަށް މިހާރު ފަސްޖެހެއެވެ. ނަމަވެސް އިސްރާއީލުން މިހާރު ގެންދަނީ އެމެރިކާ އާއި ގުޅިގެން އިތުރު ޙަމަލާތަކެއް ކުރިޔަށް އޮތްތަނުގައި އީރާނަށް ދިނުމަށް ޕްލޭން ކޮށް އެ ކަމުގެ ތައްޔާރީތައް ވަމުން ކަމަށް ނުރަސްމީ މަސްދަރުތަކުން ބުނެއެވެ.

އީރާނަކީ ދުނިޔޭގެ ފެންވަރުގެ ޓެކްނޮލޮޖީގެ ކާމިޔާބީތައް އެތައް ދާއިރާތަކުން ހޯދާފައިވާ ސަރަޙައްދީ ބާރުގަދަ ޤައުމެކެވެ. އެކަން އެމެރިކާ ދަނެއެވެ. މެދުއިރުމަތީގެ އެންމެ ޒަމާނީ މިސައިލްތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ދުރު ރާސްތާ ބެލިސްޓިކް އަދި ކްރޫޒް މިސައިލް ހިމެނޭ ގޮތަށް ޒަމާނީ މިސައިލް ސިސްޓަމްތައް އެޤައުމުން ވަނީ ތަރައްޤީކޮށްފަ އެވެ. އީރާނުން ވަނީ ނިއުކްލިއާ ޓެކްނޮލޮޖީ އާއި ޖައްވީ ދިރާސާތަކާއި ސެޓެލައިޓްތަކާއި ގުޅޭ ދާއިރާއިން ބޮޑެތި ކުރިއެރުންތަކެއް ހޯދާފައެވެ. މިއަދު އީރާނުން އެ ދަނީ އަމިއްލައަށް ޖައްވަށް ސެޓްލައިޓްތައް ފޮނުވަމުންނެވެ.

އީރާނުގެ ޑްރޯން ތަކާއި އިންސާނުން ބޭނުން ނުކޮށް ޙަމަލާދޭ ހަނގުރާމަމަތީ އާލާތްތަކުގެ ސަބަބުންނާއި ސައިބަރ ސެކިއުރިޓީ އާއި އަސްކަރީ އިލެކްޓްރޯނިކްސްގެ ސަބަބުން އެ ޤައުމު މިއަދު ވެފައި ވަނީ ސައިންޓިފިކް ރިސާޗްގެ ހަބެއްގެ ގޮތުގައެވެ. މި ޓެކްނޮލޮޖީގެ ކާމިޔާބީތަކުގެ ސަބަބުން މެދުއިރުމަތީގައި އެމެރިކާއިން ޙާޞިލް ކުރަން ބޭނުންވާ ކާމިޔާބީތައް ޙާޞިލް ނުވެދާނެތީވެ އެމެރިކާ ކަންބޮޑުވެއެވެ.