ދުނިޔެ އަށް މިހާރު ކުރިމަތި ވެފައިވާ ހަކަތައިގެ ދަތިކަމަކީ 1970 ގެ އަހަރުތަކުގައި ކުރިމަތިވި ތެލުގެ ދަތިކަމުގެ ދެ ހާދިސާ އެއްކޮށްލުމުން ލިބޭ ގެއްލުމަށް ވުރެ ވެސް މާ ނުރައްކާތެރި އަދި ބޮޑު ކަމެއް ކަމަށް އިންޓަނޭޝަނަލް އެނާޖީ އެޖެންސީ (އައި.އީ.އޭ) ގެ އެގްޒެކެޓިވް ޑިރެކްޓަރު ފާތިހް ބިރޯލް ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.
އޮސްޓްރޭލިއާގެ ނޭޝަނަލް ޕްރެސް ކްލަބުގައި ވާހަކަ ދައްކަވަމުން ބިރޯލް ވިދާޅުވީ، މިހާރުގެ ހާލަތަކީ ދެ ފަހަރެއްގެ މަތިން ކުރިމަތިވި ތެލުގެ ކްރައިސިސް އާއި ގޭހުގެ މާކެޓަށް އައި ބޮޑު ލޮޅުން އެކުވެގެން އައިސްފައިވާ ވަރުގަދަ ތޫފާނެއް ފަދަ ކަމެއް ކަމަށެވެ. މީގެ މައިގަނޑު ސަބަބަކީ ބައިނަލްއަގުވާމީ ސިޔާސީ މަސްރަހުގައި އުފެދިފައިވާ ނުތަނަވަސްކަމެވެ.
ބިރޯލް ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި، ހަކަތައިގެ މުހިންމު މަގުތަކާއި ވަސީލަތްތަކަށް ދެވޭ ހަމަލާތަކުގެ ސަބަބުން ދުނިޔޭގެ ބާޒާރަށް ދުވާލަކު ސަޕްލައިކުރާ ތެލުގެ މިންވަރުން 11 މިލިއަން ފީފާ ވަނީ މަދުވެފައެވެ. މިއީ 1970 ގެ އަހަރުތަކުގައި ކުރިމަތިވި އުނިކަމަށްވުރެ ދެގުނަ އިތުރު މިންވަރެކެވެ. މީގެ އިތުރުން، ގުދުރަތީ ގޭހުގެ ސަޕްލައިންވެސް 140 ބިލިއަން ކިއުބިކް މީޓަރު މަދުވެފައިވާކަން އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
މި ނުރައްކާތެރި ހާލަތު ކުރިމަތިވެފައިވަނީ ރަޝިޔާ-ޔޫކްރެއިން ހަނގުރާމައާއި، މެދުއިރުމަތީގެ މަސްރަހު ގޯސްވެ، ހަކަތައިގެ މުހިންމު މަގެއް ކަމަށްވާ "ހުރްމުޒް ކަނޑުއޮޅި" ބަންދުވުމާ ގުޅިގެންނެވެ. މީގެ ސަބަބުން ދުނިޔޭގެ އިގްތިސާދަށް ބޮޑު ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެފައިވާ ކަމަށް ބިރޯލް އިންޒާރު ދެއްވިއެވެ.
މި ބޮޑު ކްރައިސިސްއިން އަރައިގަތުމަށްޓަކައި، ގައުމުތަކުގެ ސަރުކާރުތަކުން ހަކަތަ ބޭނުންކުރާ މިންވަރު މަދުކުރުމަށް އައި.އީ.އޭ އިން ވަނީ ބައެއް ފިޔަވަޅުތައް ހުށަހަޅާފައެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ގޭގައި ތިބެގެން މަސައްކަތް ކުރުމަށް ބާރުއެޅުމާއި، ދަތުރުފަތުރު ކުރުމުގައި އެއް އުޅަނދެއްގައި ގިނަ ބަޔަކު ދަތުރުކުރުން (ކާޕޫލިންގް) ހިމެނެއެވެ.
ރާއްޖެފަދަ ހަކަތައަށް ބޭރު ގައުމުތަކަށް ބަރޯސާވާންޖެހޭ ގައުމުތަކަށް މިކަމުގެ އަސަރު ވަރަށް ބޮޑަށް ކުރާނެތީ، ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒުގެ ސަރުކާރުން މިހާރުވެސް ދަނީ ރާއްޖޭގެ ހަކަތައިގެ ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް މަސައްކަތް ކުރަމުންނެވެ. އެގޮތުން، ތެލަށް ބަރޯސާވާ މިންވަރު ކުޑަކޮށް، އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތަ ބޭނުންކުރާ މިންވަރު އިތުރުކުރުމަކީ މިފަދަ ބައިނަލްއަގުވާމީ ލޮޅުންތަކުން ސަލާމަތްވުމަށް ސަރުކާރުން ގެންގުޅޭ މުހިންމު ސިޔާސަތެކެވެ.
ފާތިހް ބިރޯލް ވިދާޅުވީ، މި ހާލަތުން ދަސްކޮށްދެނީ ދުނިޔޭގެ ގައުމުތަކުން ތިމާވެއްޓާ ރައްޓެހި އަދި އިތުބާރު ހުރި ހަކަތައިގެ ވަސީލަތްތަކަށް ބަދަލުވުން އަވަސްކުރަން ޖެހިފައިވާ ކަމެވެ.
